Category: વિજ્ઞાન અને ગણિત

સાયન્સ ફેર : વીસમી સદીના આ ખૂની કાતિલોને આપણે વિજ્ઞાનના જોરે કાબૂ કર્યા છે.

જ્વલંત નાયક છેલ્લા મહિનાઓથી એક પ્રકારની નેગેટીવીટીએ આપણને સહુને બાનમાં લીધા છે. કોરોના જેવી વિશ્વવ્યાપી આફતમાં આવું વાતાવરણ સર્જાય એ સ્વાભાવિક છે. આફત સમયે અતિશય ડરી જવું-પેનિક થઇ જવું કે પછી સાવ બેફીકર થઈને આફતને અવગણતા રહેવું, એ બે ય…

સાયન્સ ફેર : અંધાપો દૂર કરવા આવી રહી છે ‘બાયોનિક આય’

જ્વલંત નાયક બે-ત્રણ મહિના પહેલા મીડિયામાં રોજેરોજ પબ્લિશ થતા કોરોના કેસીસના વધતા આંકડા જોઈને આપણે પેનિક થઇ જતા હતા. આખો દિવસ એ વિષે ચર્ચાઓ કરતા. ત્યાર પછી ધીરે ધીરે ટેવાઈ ગયા. આજે પરિસ્થિતિ એ છે કે મીડિયામાં પબ્લિશ થતા કોરોના…

વિજ્ઞાન જગત : ઝાંખા તારા ખરેખર ઝાંખા હોય છે ?

ડૉ. જે જે રાવલ સાભાર સ્વીકાર ‘જન્મભૂમિ પ્રવાસી’ની ‘મધુવન’ પૂર્તિમાં ડૉ. જે જે રાવલની નિયમિત કટારમાં ૨૩-૦૮- ૨૦૨૦ના રોજ પ્રકાશિત થયેલ.લેખ

ફરી કુદરતના ખોળે : કીડી નાની,પણ મસમોટો રૂઆબ

જગત કીનખાબવાલા *કીડીનું એક દર, એટલે કે રાફડો કેટલો મોટો કલ્પી શકો છો?* દુનિયામાં જુદી જુદી જગ્યાએ કીડીના મોટા રાફડા શોધાયા છે અને તેનો અભ્યાસ થયો છે. *જાપાનમાં એક જ વિશાળ રાફડામાં ૩૦ કરોડ ૬૦ લાખ થી પણ વધારે કીડીઓ…

સાયન્સ ફેર : સદીપુરાણી એ ઘટના વિષે આજેય કોઈ તર્ક નથી જડતો!

જ્વલંત નાયક શું અત્યારે તમે કહી શકો કે અમુક ખાસ ઘટનાઓ અને એની સાથે જોડાયેલી બાબતો એક સદી બાદ કેવું રહસ્ય પેદા કરશે? પ્રશ્ન રસપ્રદ છે પરંતુ ઉત્તર મેળવવો લગભગ અશક્ય છે. કેમકે ભવિષ્યના માણસો અને એમની વિચારશૈલી કેવા પ્રકારની…

સાયન્સ ફેર : સ્વિત્ઝરલેન્ડના મોર્તેરાશ ગ્લેશિયરને બચાવવા માટે વૈજ્ઞાનિકોનો અફલાતૂન ઉપાય

જ્વલંત નાયક આજે આધુનિક દુનિયાની ભૌતિક સુખ-સગવડોનો જે લુત્ફ આપણે ઉઠાવી રહ્યા છીએ, એના માટે નિ:શંકપણે ઔદ્યોગિક ક્રાંતિ જવાબદાર છે. ઔદ્યોગિક ક્રાંતિને પ્રતાપે આપણે સાયન્સ અને ટેકનોલોજીમાં અનેક પ્રકારની નવી શોધખોળ કરી શક્યા, અનેક જીવન રક્ષક દવાઓ શોધાઈ અને અનેક…

ફરી કુદરતના ખોળે : પોપટ / સુડો/ Rose ringed Parakeet/ Ring-necked parakeet / Hindi: तोता, मिठू, लिबर तोता

અહા,પોપટ મીઠ્ઠું, શિર્ષાશન અવસ્થામાં પણ ઊંઘે જગત કીનખાબવાલા  અવાજની મીઠાશને કારણે તેનું લાડકું નામ પડ્યું *મીઠ્ઠું*. નાનું બાળક હોય કે મોટેરું કોઈપણ, દરેક જણ પોપટને ઓળખે, જોયેલો પણ હોય અને જયારે જુવે ત્યારે અચુક ખુશ થાય, મ્હોંના ભાવ બદ્લાઇજાય !…

સાયન્સ ફેર : “માસ્ક તો આપ પહન લોગે, મગર…!!”

જ્વલંત નાયક હિન્દીમાં ફિલ્મમાં અમુક કલાકારોનું કામ હીરોને ઉપર હેડિંગમાં લખી છે એવી ધમકીઓ આપવાનું જ રહેતું. “તુમ અદાલત તક તો સબૂત પહોંચા દોગે… મગર એક નઝર ઇધર ભિ દેખ લો…” વિલન આવો ડાયલોગ બોલે એટલે તરત એના અડ્ડાની એક…

ફરી પ્રકૃતિને ખોળે :: શ્વેતકંઠ ટપશિયું / મુનિયા/ પવઈ મુનિયા – *ટૂંકી ડોક લાંબી પૂંછ*

જગત કીનખાબવાલા નર મુનિયા અને માદા મુનિયા દેખાવમાં ઘણા સરખા હોય છે. નર મુનિયાનું માથું માદા મુનિયા કરતાં થોડું વધારે પહોળું હોય છે. મુનિયા જયારે નાના બચ્ચા સ્વરૂપે હોય ત્યારે તેમની પૂંછડી ટૂંકી હોય છે. તેનું માથું આછું કથ્થઈ રંગનું…