Category: પરિચયો

The articles that introduce different subjects, personalities

આપણે કેટલા પ્રાચીન ? – લેખાંક ૪

પ્રવાસી યુ. ધોળકિયા ‘આપણે કેટલા પ્રાચીન’ લેખમાળાના અગાઉના લેખાંકમાં દક્ષ પ્રાચેતસ્‍ ની તેર કન્યાઓનાં કાશ્યપ પરમેષ્ટિ સાથે થયેલાં લગ્નથી થયેલ વંશવૃક્ષનો આપણે પરિચય મેળવ્યો હતો. પુરાણો દક્ષ પ્રાચેતસ્‍ ના પોતાના પુત્ર સંતાનો અને તેનાથી આગળ વધેલા વંશવેલાનો નીચે પ્રમાણે ટુંકો…

સત્યજિત રાયની સૃષ્ટિ – ૧૪ – અશાનિ સંકેત

ભગવાન થાવરાણી સત્યજિત રાયની  ૧૯મી ફિલ્મ અશાનિ સંકેત (૧૯૭૩) નું અંગ્રેજી નામ છે DISTANT THUNDER પરંતુ એનું શબ્દશ: ભાષાંતર થાય તોફાનની એંધાણી. ફિલ્મના કથાવસ્તૂમાં જે દુષ્કાળનો કેવળ આડકતરો – સાંકેતિક ઉલ્લેખ છે એ ૧૯૪૩ના બંગાળના મહાદુષ્કાળની વાત પહેલાં કરીને આખી…

ફિલ્મસંગીતના નકશીકારો :(૧૨) સેબેસ્ટીયન ડી’સોઝા

પીયૂષ મ. પંડ્યા આ લેખમાળામાં આપણે ફિલ્મી ગીતો સાથે સંકળાયેલા કેટલાક વિશિષ્ટ શબ્દપ્રયોગોનો ઉલ્લેખ વારંવાર કરતા આવ્યા છીએ. જેમ કે પ્રિલ્યુડ, ઈન્ટરલ્યુડ, ફેડ આઉટ, ઓબ્લીગેટોઝ/ કાઉન્ટર મેલોડી, કૉરસ, કોયર, હાર્મની, વગેરે. આ બધા જ શબ્દોને સુપેરે સમજી શકાય એવુ એક…

લુત્ફ-એ-શેર : મણકો # ૩૯

ભગવાન થાવરાણી એક મુસ્તફા ઝૈદી પણ હતા, ભલે નામ અજાણ્યું લાગે. બહુ જ નાની ઉંમરમાં જન્નતનશીન થયા. જન્મ અને મૃત્યુનો એ જ પુરાણો કિસ્સો એટલે કે જન્મ પ્રયાગમાં અને મૃત્યુ કરાચીમાં!  એમની એક ગઝલ અમાનત અલી ખાંએ સરસ ગાઈ છે.…

અમેરિકન ડ્રીમ – સ્વપ્નિલ સફર : ન્યુ-યોર્ક, એલિસ ટાપુ અને સ્ટેચ્યુ ઓફ લિબર્ટી – ૨૯/૦૫ અને ૩૦/૦૫

સંપાદકીય નોંધઃ ‘અમેરિકન ડ્રીમ – સ્વપ્નિલ સફર’ના ‘ન્યુ-યોર્ક, એલિસ ટાપુ અને સ્ટેચ્યુ ઓફ લિબર્ટી’ના મણકાના ૨૮/૦૫/૨૦૧૭ના દિવસનાં વર્ણન પછી હજુ ૨૯/૦૫ અને ૩૦/૦૫ના દિવસે પણ આ સ્થળનો પ્રવાસ ચાલુ રહ્યો હતો. પરંતુ સરતચૂકથી તે યથાનુક્રમમાં પ્રકાશિત કરવાનું ચુકાઈ ગયું હતું.…

લુત્ફ-એ-શેર : મણકો # ૩૮

ભગવાન થાવરાણી ઓછા જાણીતા શાયરોમાં અયાઝ ઝાંસવી પછી આજે અખ્તર અંસારી સાહેબની વાત. નાની બહરનો એમનો એક શેર મારી સ્મૃતિ (સ્મૃતિને ઉર્દૂમાં હાફિઝા પણ કહે છે) અને ડાયરીમાં વર્ષોથી સચવાયેલો છે : યાદ – એ – માઝી અઝાબ હૈ યારબછીન…

અમેરિકન ડ્રીમ – સ્વપ્નિલ સફર : કેરોલીના અને મર્ટલ બીચ

દર્શા કિકાણી ૦૧/૦૬/૨૦૧૭ રાતના મોડેથી સૂઈ ગયાં અને સવારે વહેલાં ઊઠી ગયાં કારણ કે પ્રવીણભાઈએ એટલાન્ટીક સમુદ્ર પર આવેલ મર્ટલ બીચ (Myrtle Beach) જવાનો પ્રોગ્રામ બનાવ્યો હતો. ગુગલના સર્વે પ્રમાણે એડવેન્ચર સ્પોર્ટ્સ અને ફેમિલી ફન માટે વોર્મ ટ્રોપિકલ હવામાનનો આ…

સત્યજિત રાયની સૃષ્ટિ – ૧૩ – નાયક

ભગવાન થાવરાણી ફિલ્મ ચારૂલતા વાળા આઠમા મણકામાં આપણે સત્યજિત રાયની ફિલ્મ-સર્જક તરીકેની મહાનતા સંદર્ભે એમના માટે AUTEUR શબ્દ-પ્રયોગ કરેલો. AUTHOR ઉપરથી ઉતરી આવેલા અને વિશેષ કરીને ફિલ્મ-સર્જકો માટે વપરાતા આ વિશેષણનો અર્થ થાય છે એક બહુ-આયામી સંપૂર્ણ ફિલ્મકાર, જે ફિલ્મ-સર્જનના…

‘શોલે’ની સૃષ્ટિ : યોગાનુયોગ કે પ્રારબ્ધ?

(આ શ્રેણીમાં ‘શોલે’ ફિલ્મમાં દેખા દેતા, નાની પણ ચિરંજીવ ભૂમિકા ભજવતા વિવિધ પાત્રોની, ફિલ્મની સ્ક્રીપ્ટમાં ન હોય એવી કાલ્પનિક કથાઓ મૂકવામાં આવી છે.) -બીરેન કોઠારી ઘણાને શંકા હતી કે ઇન્‍સ્પેક્ટરસાહેબ દેખાય છે એટલા બહાદુર નથી, આથી જ તે ક્રાઇમ સીન…

લ્યો,આ ચીંધી આંગળી: ઘરની પછીતે દટાયેલો પ્રેમ [૨]

પૂર્વાર્ધથી આગળ રજનીકુમાર પંડ્યા (નોંધ: ત્રીજા પુરુષ એક વચનમાં લખાયેલી આ વાત લેખકના પોતાના જીવનની છે. લેખકનું ઘરનું હુલામણું નામ રંજુ હતું.) કોઇ મીઠા સ્પર્શની એને તલબ રહેતી હશે ? પશુપક્ષીઓને પણ ? રંજુને આનો જવાબ ઘરમાં નહિં, ઘર બહાર…