Category: સાહિત્ય

(૬૪) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન : વો ફ઼િરાક઼ ઔર વો વિસાલ કહાઁ (શેર ૪ થી ૫)

– મિર્ઝા ગ઼ાલિબવલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર) વો ફ઼િરાક઼ ઔર વો વિસાલ કહાઁ (શેર ૪ થી ૫) (આંશિક ભાગ – ૨) ||  (ગતાંક આંશિક ભાગ – ૧ ના અનુસંધાને ચાલુ) થી વો ઇક શખ઼્સ કે તસવ્વુર સે અબ વો રાનાઈ–એ–ખ઼યાલ…

એક અછાંદસ કવિતા- તેની પૂર્વભૂમિકા સાથે

–દેવિકા ધ્રુવ પૂર્વભૂમિકાઃ સ્પોર્ટ્સની દૂનિયામાં ગોલ્ફ એક અનોખી રમત છે. આમ તો હું રમત-ગમતની દુનિયાનો જીવ નથી, પણ પુત્ર-પૌત્ર-પૌત્રીઓને આ ગોલ્ફની રમત રમતાં જોવાની મઝા આવી. જોતાં જોતાં રસ પડવા માંડ્યો અને ઘણું જાણવાનું પણ મળ્યું. (પ્રેમનો પ્રભાવ માનવીને ક્યાં…

બંસી કાહે કો બજાઈ : પ્રકરણ ૧૭

લેખિકા : નિર્મલા દેશપાંડે અનુવાદ : કેપ્ટન નરેન્દ્ર ફણસે “જીજી, ચલો, તુમ્હેં મા બુલાવૈ હૈ,” સાંજના પાંચ – સાડા પાંચના સુમારે ચંદ્રાવતીના બારણાની બહાર થંભીને જામુનીએ કહ્યું. તેની પાછળ પાછળ મિથ્લા પણ આવી પહોંચી. બન્નેનાં ચહેરા વિનવણીભર્યા હતા. “શું કામ…

વ્યંગ્ય કવન : (૨૯) શ્યામ રંગ સમીપે ન જાવું

-દયારામ (પૂર્વભૂમિકા : એકવાર શ્રી કૃષ્ણે રાધિકાના મુખની પ્રશંસા કરતાં કહ્યું કે, ‘રાધિકે, તું તો ચંદ્રમુખી છે.’ બસ, રાધિકાને આમાં તો માઠું લાગી ગયું, કેમ કે ચંદ્રમાં તો ડાઘ હોય! દયારામે તેમના આ પદને રાધિકામુખે મૂક્યું છે અને શ્યામ એવા…

વાર્તામેળો – ૨ : જૂના જમાનાના રાબિયા માઁ અથવા પતિ પત્નીની મૂંઝવણ

ગુલફિશા કુરેશી શાળા: ઓરીએન્ટલ હાયર સેકંડરી સ્કૂલ ઘણા વર્ષો પહેલાંની વાત છે, એક નગરમાં એક નાનકડું કુટુંબ રહેતું હતું. તે કુટુંબમાં એક જાજરમાન વૃદ્ધ ડોશી, તેમનો પુત્ર અને પુત્રવધુ રહેતા હતા. જમાનો ભલે બદલાયો પરંતુ એ વૃદ્ધ ડોશી કે જેમનું…

બંસી કાહે કો બજાઈ: પ્રકરણ ૧૬

લેખિકા : નિર્મલા દેશપાંડે અનુવાદ : કેપ્ટન નરેન્દ્ર ફણસે હરિયાલી તીજ (હરિતાલિકા વ્રત)નો દિવસ ઉગ્યો. જાંબુડીના ઝાડ પર ચઢી સિકત્તર અને રામરતને એક મજબૂત ડાળ પર હિંડોળાની રસ્સી બાંધી. રંધો મારી મારીને લિસી – લસ્સ કરેલી સાગની પાટલીમાં દોરડું પરોવવામાં…

લખુડી

-વલીભાઈ મુસા ‘એય…લખુડી આવી…ઈ…ઈ…’ શેરીના નાકે સાદ પડે છે. આ લખુડી કોણ છે એવું ગામમાં કોઈ પૂછે તો નહિ જ, કેમ કે કોઈ તેનાથી અજાણ ન હતું, જન્મથી આધેડ વય સુધી પહોંચેલી, અસલી સોનાનાં ઘરેણાંથી સજ્જ, પણ પોતાનાં રોજિંદાં સાદગીપૂર્ણ…

બંસી કાહે કો બજાઈ : પ્રકરણ ૧૫

લેખિકા : નિર્મલા દેશપાંડે અનુવાદ : કેપ્ટન નરેન્દ્ર ફણસે બડે બાબુજી અને ડૉક્ટરસાહેબ હંમેશની જેમ રાજકારણ પર ચર્ચા કરતા હૉસ્પિટલ જઈ રહ્યા હતા. “કાંગ્રેસ વર્કીંગ કમેટીને બ્રિટેન કો ક્વીટ ઈન્ડિયા કા જવાબ દે દિયા હૈ. ગાંધીજી કહ રહે હૈં કી…

લીલો રંગ!

– મોના લિયા વિકમશી મિસિસ સ્મિતા બજાજનું સ્વાગત કરશે, કોલેજના આચાર્ય શ્રી વિશાલ ખાંડેકર!’. ટ્રસ્ટીઓ માટે સ્ટેજ પર ગોઠવાયેલી આરામદાયક બેઠક પરથી સ્મિતા ઊભી થઈ. આચાર્યે શાલ ઓઢાડી પુસ્તક અર્પણ કર્યું અને તાળીઓના ગડગડાટથી હોલ ગાજી રહ્યો. સ્વાગત-વિધિ આગળ ચાલી.…

વાર્તામેળો – ૨ : નસીબદાર ગાંડાલાલ

રાજવી પઢિયા શાળા- આગાખાન શાળા, સિધ્ધપુર એક ગામડું હતું તેમાં એક ગાંડાલાલ રહેતો હતો. એની માનું નામ ટુનટુન હતું. ગાંડાલાલની ચાર પત્ની હતી.પહેલી પત્નીનું નામ ચેરી હતું. બીજી પત્નીનું નામ બેરી હતું. ત્રીજી પત્નીનું નામ જેરી હતું. અને ચોથી પત્નીનું…