Category: સાહિત્ય

વ્યંગ્ય કવન : (૪૧) છપ્પા

– અખો તિલક કરતાં ત્રેપન વહ્યાં, જપમાળાનાં નાકાં ગયાંતીરથ ફરી ફરી થાકયા ચરણ, તોય ન પોહોંચ્યાં હરિને શરણ કથા સુણી સુણી ફૂટ્યા કાન, અખા તોય ન આવ્યું બ્રહ્મજ્ઞાન (૧) એક મૂરખને એવી ટેવ, પથ્થર એટલા પૂજે દેવપાણી દેખી કરે સ્નાન,…

દિવાળીબાઈના પત્રો – # ૧૦ અને # ૧૧

શ્રી મણિલાલ દ્વિવેદીની પ્રણયખોજની નિષ્ફળતા અને કરુણતા પર પ્રકાશ પાડતા દિવાળીબાઈ નામની પરણિત સ્ત્રીના આ પ્રેમ પત્રો પૈકી પત્ર #૧ થી #૯ આપણે આ પહેલાં વાંચી ચૂક્યાં છીએ. આજે હવે આ પત્રમાળાના # ૧૦ અને #૧૧મા પત્રો વાંચીને આ પત્રમાળા…

પત્રશૃંખલા :: આથમણી કોરનો ઉજાસ – પત્ર નં. ૧૨

નયના પટેલ, લેસ્ટર, યુકે. પ્રિય દેવી, મારા ગયા વખતના પત્રમાં મારા સ્વભાવ વિરૂધ્ધ થોડી ગંભીર થઈ ગઈ હતી નહી? હમણા જ પૂજ્ય મુરારીબાપુનું એક વાક્ય વાંચ્યું, ‘રડતાં તો જીંદગી શીખવશે, હસતા શીખો, સાહેબ.’બસ, એ મુજબ હંમેશા હસતી–રમતી નીનાને જીંદગીએ રડતા…

રસ્તો..+ દ્વાર ખોલી જાય છે

– દક્ષેશ કોન્ટ્રાકટર ‘ચાતક’               રસ્તો.. કાખઘોડીથી સરકતો હોય છે,હાંફતો ચિક્કાર રસ્તો હોય છે. ભીડનું ભેલાણ આઘું રાખવા,પગરવોને એય કસતો હોય છે. સાંજ પડતાં ટૂંટિયું વાળી પછી,દર્દથી એ પણ કણસતો હોય છે. શૂન્યતા એનેય ગભરાવે સતત,હમસફરને એ તરસતો હોય છે.…

ત્યારે કરીશું શું?:[૪]

પરિચયકર્તા- કિશોરચંદ્ર ઠાકર “ગુલામોનો હું માલિક છું એ વિચારથી હંમેશા હું શરમ અનુભવું છું. પરંતુ નવ વર્ષનાં બાળક પાસેથી સાડાબાર કલાક કામ લેવાની આશા રાખવા જેટલી ક્રૂરતા કોઇ પણ માણસ કરી શકે એવું વેસ્ટ ઈ‌ન્ડીઝમાં અમે કલ્પી શકતા નથી. તમે…

પત્રશૃંખલા :: આથમણી કોરનો ઉજાસ – પત્ર નં. ૧૧

દેવિકા રાહુલ ધ્રુવ, હ્યુસ્ટન યુએસએ. પ્રિય નીના, પત્ર ટૂંકો પણ સંવેદનાઓથી ભર્યો ભર્યો લાગ્યો.આ વખતે ઊધું થયું! પ્રમાણમાં, ગંભીર તો હું ગણાઉં. કંઈ વાંધો નહિ. ચાલ, આજે તને હસાવવાનો વારો મારો. સાચી વાત તો એ છે કે તારા છેલ્લાં વાક્યે …

(૭૬) ગ઼ાલિબનું સર્જન, સંકલન, અર્થઘટન અને રસદર્શન -૨૨ (આંશિક ભાગ – ૧)

– મિર્ઝા ગ઼ાલિબ વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર અને રસદર્શનકાર) નુક્તા–ચીં હૈ ગ઼મ–એ–દિલ (શેર ૧ થી ૩) નુક્તા-ચીં હૈ ગ઼મ-એ-દિલ ઉસ કો સુનાએ ન બને ક્યા બને બાત જહાઁ બાત બતાએ (બનાયે) ન બને (૧) (નુક્તા-ચીં = દરેક વાતમાં દોષ કાઢવાવાળો; બાત…

પત્રશૃંખલા :: આથમણી કોરનો ઉજાસ – પત્ર નં.૧૦

નયના પટેલ, લેસ્ટર, યુકે. પ્રિય દેવી, પત્ર વાંચી કાંઈ કેટલીય યાદો, યુ.કે.ની વસંત ઋતુમાં ફૂટી નીકળતાં ડૅફોડીલ્સ અને ટ્યુલીપ્સની જેમ સ્મૃતિના પડ ફાડી, ફૂટી નીકળી. હાલ હું ભારતમાં છું. થોડા દિવસો પહેલાં અમે હૈદ્રાબાદ તરફ જ્યોતિર્લીંગના દર્શને ગયા હતાં. લાંબી…

ત્યારે કરીશું શું?:[3]

પરિચયકર્તા- કિશોરચંદ્ર ઠાકર ચરણ આપણાં ક્યાં વિરાજે?, સૌથી દલિત સૌથી પતિત રંકના ઝૂંપડાં જ્યાં પાછામાં પાછાં, નીચામાં નીચાં, દૂબળાં બાપડાં જ્યાં બિરાજે ચરણ આપણાં ત્યાં                                                      (ગુરુદેવ ટાગોરના એક કાવ્યના જુગતરામ દવેએ કરેલા અનુવાદની પંક્તિઓ) ટોલ્સ્ટોયે જેને પરોપજીવી જીવન કહ્યું…

બાળવાર્તાઓ : ૧૧ : વેંતિયો અને સોના

પુષ્પા અંતાણી એક છોકરી હતી. એનું નામ સોના હતું. એ જન્મી ત્યારે જ એની મા મૃત્યુ પામી હતી. સોનાનો ઉછેર બરાબર થઈ શકે તે માટે એના પિતા બીજી મા લાવ્યા હતા. બીજી માએ પણ દીકરીને જન્મ આપ્યો હતો. એનું નામ…