Category: વિવિધ વિષય પરના લેખો

ગઝલાવલોકન – ૧૬ – ગઝલમાં ‘કેમ છો?’

સુરેશ જાની એક ગુજરાતીની ઓળખ એટલે – ‘કેમ છો? ‘ – કદાચ સહુથી વધારે વપરાતું વાક્ય! મળતાંની સાથે જ આવી પૂછપરછ ન થાય તો એ બે જણ ગુજરાતી કહેવાય?! કવિઓએ પણ આની નોંધ લીધી છે. અહીં પ્રયત્ન છે – કવિતા…

પ્લેનની નોકરીના જલસા

-નિરંજન બુચ અહીં અમેરિકામાં પ્લેનની કંપનીમાં નોકરી કરતા લોકોને કેટલી આલીશાન સગવડ મળતી હતી તેની આપણને ખબર નહિ હોય. (આ ૨૫/૩૦ વર્ષ પહેલા ની વાત છે હવે તો પરિસ્થિતિ બદલાઈ ગઈ છે). આપણને એમ કે માત્ર ગુજરાતની એસટમાં જ સ્ટાફ…

ફિર દેખો યારોં : પ્રદૂષણ ફેલાવીને પર્યાવરણની ચર્ચાની મજા

બીરેન કોઠારી સમાચાર માધ્યમોમાં કોઈ ચોક્કસ પ્રસંગે અમુક પ્રકારની ઘટનાઓ કે તસવીરોનો એક રિવાજ બની ગયો છે. ધ્વનિપ્રદૂષણ અને જળપ્રદૂષણના જીવંત નમૂના જેવા ગણેશોત્સવનું સમાપન થાય ત્યારે કેટલા, ક્યાં ડૂબ્યા, તેના સમાચારો ચમકે છે. કયા શહેરમાં કેટલી સંખ્યામાં મૂર્તિવિસર્જન થયું,…

ભારત – ગુલામી અને આઝાદી માટેનો સંઘર્ષ – ભાગ ૩ : સંઘર્ષનો નવો માર્ગ – પ્રકરણઃ ૧૫ :: ૧૮૮૫થી ૧૯૧૫ – લંડનમાં ઇંડિયા હાઉસ

દીપક ધોળકિયા જેમ ગદર પાર્ટીની રચના વિદેશની ભૂમિ પર થઈ તેમ ભારતની અઝાદી માટે લડનારા ઘણા ક્રાન્તિકારીઓએ પણ ભારતની બહાર જઈને બહુ મોટાં કામ કર્યાં. આમાં શ્યામજી કૃષ્ણ વર્માનું નામ મોખરે છે. એક વાત નોંધવા જેવી છે કે બધાં ક્રાન્તિકારી…

હાથના કર્યાં હૈયે વાગ્યાં……બાંગરિયા ખુંટિયાઓએ મચાવ્યો તરખાટ !

હીરજી ભીંગરાડિયા “અરે પણ આટલા બધા ખુંટિયા ? આ તે પાંઝરાપોળ કહેવાય કે ખુંટિયાખળી ?” ઘણા વરસો પહેલાં રામજીભાઇ ઈંટાળિયા સાથે મારે જૈનોની પાંઝરાપોળ પાવાપૂરી [રાજસ્થાન] જવાનું થયેલું, અને ગાયોની સંખ્યા તો ઠીક, પણ ખુંટિયાઓની બહુબધી સંખ્યા ભાળી હું રામજીભાઇને…

ગઝલાવલોકન – ૧૫ – સામે નથી કોઈ

સુરેશ જાની સામે નથી કોઈ અને શરમાઈ રહ્યો છું, હું પોતે મને પોતાને દેખાઈ રહ્યો છું. આ મારો ખુલાસાઓથી ટેવાયેલો ચહેરો, ચૂપ રહું છું તો લાગે છે, કસમ ખાઈ રહ્યો છું. એક વાર મેં ફૂલો સમો દેખાવ કર્યો’તો, આ એની…

ભારતીય શાસ્ત્રનું આધુનિક દર્શન : સામવેદ – ૧૮

ચિરાગ પટેલ उ. २.१.११ (७२३) यस्मिन्विश्वा अधि श्रियो रणन्ति सप्त सँसदः । इन्द्रँसुते हवामहे ॥ (श्रुतकक्ष/सुकक्ष आङ्गिरस) એ કાન્તિવાન ઇન્દ્રનું અમે સોમયજ્ઞમાં આવાહ્નન કરીએ છીએ, જેની સ્તુતિ યજ્ઞના સાત ઋત્વિજ કરે છે. અહીં “સપ્ત સંસદ” શબ્દો દ્વારા ઋષિ યજ્ઞ કરવાની…

ભારત – ગુલામી અને આઝાદી માટેનો સંઘર્ષ – ભાગ ૩ : સંઘર્ષનો નવો માર્ગ – પ્રકરણઃ ૧૪ :: ૧૮૮૫થી ૧૯૧૫ – ગદર પાર્ટી (૬) : ભારતમાં ક્રાન્તિનો પ્રયાસ

દીપક ધોળકિયા ૧૯૧૪ની ૨૫મી જુલાઈએ જર્મનીએ સર્બિયા પર હુમલો કર્યો તે સાથે પહેલા વિશ્વયુદ્ધની શરૂઆત થઈ ગઈ. બીજા જ દિવસે ગદર પાર્ટીએ ઑક્સનાંડમાં હિન્દુસ્તાાનીઓની સભામાં જાહેરાત કરી કે “યુરોપમાં યુદ્ધ શરૂ થઈ ગયું છે, બ્રિટનને હિન્દુસ્તાનમાંથી હાંકી કાઢો. હવે દેશ…

ફિર દેખો યારોં : તુમ્હારે હૈં તુમ સે દયા માંગતે હૈં

બીરેન કોઠારી ટી.વી. પર ઘણી જાહેરખબરો એવી દર્શાવવામાં આવે છે કે જેમાં નાનાં બાળકોને મોટેરાંઓના વેશમાં અને તેમની જેમ બોલતા બતાવાય છે. બાળકી પોતાની માની નકલ કરીને તેની જેમ સંવાદો બોલે અને બાળક પોતાના પિતાની નકલ કરીને તેમની શૈલીએ સંવાદો…