Category: ચિંતન લેખ

લુત્ફ – એ – શેર : મણકો # ૨

– ભગવાન થાવરાણી ગાલિબ એવું વ્યક્તિત્વ છે જે બસો વર્ષ પહેલાં જેટલા પ્રસ્તૂત હતા એટલા જ આજે છે. આમ તો આ લેખમાળામાં કોઈ શાયરને પુનરાવર્તિત ન કરવા એવું નક્કી કર્યું છે પરંતુ ગાલિબ પોતે અપવાદ હતા એટલે એમના કિસ્સામાં અપવાદ…

વાંચનમાંથી ટાંચણ : દિવ્યાંગ દિવ્યાની પ્રતિભા

સુરેશ જાની સુજલે પતિ રવીન્દ્રને કહ્યું ,”ચોક્કસ દિવ્યા જોઈ શકતી નથી.” ડો. રવીન્દ્ર આ વાત માની ન શક્યા. સુજલ પણ ડોક્ટર જ હતી – એનેસ્થેટિસ્ટ. અને રવીન્દ્ર? – આંખનો જ સર્જન! મુંબઈ નજીક વસાઈમાં બન્નેની ધીકતી પ્રેક્ટિસ ચાલતી હતી. પણ…

ગઝલાવલોકન ૩૦ – રસ્તો

સુરેશ જાની કાખઘોડીથી સરકતો હોય છે,હાંફતો ચિક્કાર રસ્તો હોય છે. ભીડનું ભેલાણ આઘું રાખવા,પગરવોને એય કસતો હોય છે. સાંજ પડતાં ટૂંટિયું વાળી પછી,દર્દથી એ પણ કણસતો હોય છે. શૂન્યતા એનેય ગભરાવે સતત,હમસફરને એ તરસતો હોય છે. આખરી મંઝિલ સુધી પહોંચાડવા,એ…

ફરી કુદરતના ખોળે : કોરોના, આજનું પર્યાવરણ અને પક્ષીજગત

શ્રી જગત કીનખાબવાલા અમદાવાદ સ્થિત પર્યાવરણવિદ છે. ‘ચકલી બચાવો’ અભિયાનમાં નવતર પ્રયોગો માટે તેઓ ‘સ્પૅરો મેન’ તરીકે કદાચ વધારે જાણીતા છે. આ વિષય પર નું તેમનૂં કામ અને વિચારો યુટ્યુબ પર  ભાગ ૧, ભાગ ૨ અને ભાગ ૩માં જોઈ શકાય…

લુત્ફ – એ – શેર : પ્રસ્તાવના અને મણકો # ૧

પ્રસ્તાવના ‘ ઉર્દૂ શેરો-શાયરીનો ઇતિહાસ ખાસ્સો પુરાણો છે અને એનું ફલક પણ ખૂબ વિસ્તૃત છે. અમીર ખુસરોથી શરુ કરી મીર, ગાલિબ, ઝૌક, દાગ અને ઇકબાલ, ફૈઝ, જોશ, જિગર, ફિરાકથી માંડીને ફરાઝ, પરવીન, હસરત, હફીઝ, બશીર, નાસિર, કતીલ, શકીલ, મજરુહ અને…

ગઝલાવલોકન ૨૯ – સાંજ પહેલાં આથમી ગયેલો સૂર્ય

સુરેશ જાની આજના ગઝલાવલોકનમાં કોઈ અવલોકન નથી, પણ યુવાન વયે અવસાન પામેલા આપણા છ કવિઓને શ્ર્દ્ધાંજલિ છે. – કલાપી, બાલાશંકર કંથારિયા, રાવજી પટેલ, મણિલાલ દેસાઈ, હિમાંશુ ભટ્ટ અને શીતલ જોશી. મૃત્યુને અલપઝલપ અડી જતી એમની આ રચનાઓમાં જીવનનો મહિમા ડોકાય…

વાંચનમાંથી ટાંચણ : પવનમાંથી પાણી

સુરેશ જાની ૨૦૦૨ દેશી ચીકણા લાકડાવાળા ઝાડની મજબૂત ડાળીઓને દોરડા વડે બાંધી્ને એક ઊંચો માંચડો બનાવેલો હતો. પ્લાસ્ટિકની જાડી પાઈપોને કાપી-સીધી કરીને બનાવેલી ચાર વાંકા પાંખિયાંવાળી એક પવનચક્કી એની ઉપર આડી મૂકેલી હતી. એની ધરી સાથે સાઈકલનું પાછલું પૈડું જોડેલું…

ગઝલાવલોકન-૨૮ : અમે જિંદગીને સંવારીને બેઠા

સુરેશ જાની અમે જિંદગીને સંવારીને બેઠા, તમે આવશો એવું ધારીને બેઠા. તમારું ફકત હા! દિલ જીતવાને, અમે આખો સંસાર હારીને બેઠા. તમે ના જુઓ તો અમારી ખતા શી, અમે તો પોકારી પોકારીને બેઠા. અમે પણ હતા કેવા સાચા જુગારી, ના…

ગઝલાવલોકન-૨૭ : પરિચિત છું છતાંયે..

સુરેશ જાની પરિચિત છું છતાંયે દૂર ખૂણામાં ઊભેલો છું, મને શું ઓળખે લોકો સમય વીતી ચૂકેલો છું. તિરસ્કારો અભિમાની ગણીને યોગ્ય એ ક્યાં છે? મનાવી લેશો હું તોય ગણતરીથી રૂઠેલો છું. ના કોઈ નોંધ ના ઉલ્લેખ મારો થાય કિસ્મત છે,…

વાંચનમાંથી ટાંચણ : પગ કપાયો તેથી શું?

સુરેશ જાની ૧૯૮૯ માં જન્મેલી, ભાભા એટોમિક રિસર્ચ સેન્ટરના નિવૃત્ત વૈજ્ઞાનિક ગીરીશચન્દ્ર જોશીની દીકરી માનસી વ્યવસાયે તો ઇલેક્ટ્રોનિક્સ એન્જિનિયર છે. છ વર્ષની ઉમરથી તે બેડ્મિન્ગ્ટન પણ રમતી હતી. પણ એ તો એક શોખ તરીકે જ. પોતાના કામમાં કાંઈક કરી શકવાનાં…