Category: પરિચયો

હરનિશ જાનીની ‘તીરછી નજરે અમેરિકા’

–દીપક ધોળકિયા હરનિશભાઈ જાનીનું પુસ્તક ‘તીરછી નજરે અમેરિકા’ રામનવમીના બીજા દિવસે કૂરીઅર દ્વારા મળ્યું. એમાં રામનવમીનું શું? વિચાર તો મનેય નહોતો આવ્યો. પુસ્તક ખોલીને સાથે લઈ ગયો અને આવતાંજતાં મેટ્રોમાં છ-સાત લેખ વાંચી લીધા. સૌથી પહેલાં મેં કુલ ૩૩ લેખોમાંથી…

હરકિસન મહેતા, હું અને હરકિસન મહેતા…..( ૧)

-રજનીકુમાર પંડ્યા (ના, એક્લા હરકિસન મહેતા વિષેનો આ લેખ નથી. શિર્ષકમાં લખ્યું છે તેમ થોડો તેમના વિષે અને વધુ મારા અને તેમના સંબંધો વિષે છે. લોકપ્રિય નવલકથાકારો તો અનેક, પણ એમનામાં પણ સાહિત્યિક ગુણવત્તાવાળા લેખકોને માટે એક અલાયદો અને માનભર્યો…

મોહનદાસની મીરાં : મેડેલીન સ્લેડ

ડૉ.દર્શના ધોળકિયા ભારતદેશે અનેક પ્રકારના ચઢાવઉતાર જોયા છે. પ્રાચીન કાળથી આજ સુધી આ દેશમાં સાંસ્કૃતિક પરિવર્તનો આવ્યાં જ કર્યાં છે. પ્રજાએ આ સાંસ્કૃતિક પરિવર્તનોને નવાઈ પમાડે એવી હેસિયતપૂર્વક પચાવ્યાં પણ છે. વિભિન્ન રીતે વિશિષ્ટ પ્રકારના સાંસ્કૃતિક માહોલની વચ્ચે ભારતનું એ…

કુંપળમાંથી કે. લાલ (ભાગ 3)

(ગયા હપ્તાથી ચાલુ) – રજનીકુમાર પંડ્યા મેં જાપાનવાળી વાત કાઢી.’ પૂછ્યું. ‘સાંભળ્યું છે કે ત્યાં તમને સ્ટેજ પર નગ્ન સુંદરીઓને નચાવવાની ફરમાઈશ થયેલી. થયેલી કે નહિ ?સાફા વગરના, ચીતર્યા ન હોય એવા, અસલી કે. લાલ એકાએક રંગમાં આવી ગયા. ‘શું…

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : કુંપળમાંથી કે. લાલ (ભાગ ૨)

-રજનીકુમાર પંડ્યા ( કાંતિલાલ ગીરધરલાલ વોરાનું નામ કે.લાલ કોણે પાડી આપ્યું ? ફૈબા કોણ થયું ? ગયા હપ્તાથી ચાલુ) કે.લાલે અંતે ભેદ ખોલ્યો: ‘અંતે રેશનકાર્ડ મારાં મારાં નવાં નામનું ફઈબા બન્યું’. ‘રેશનકાર્ડ? ફઈબા ?’ મેં પૂછ્યું. ’માણસની ચકલી બને પણ…

વિકલાંગની ક્ષમતા : મુનીબા મઝારી

નિરંજન મહેતા (પાકિસ્તાની મહિલા મુનીબા મઝારી, જે એક વિકલાંગ છે, તેણે પોતાના જીવનમાં કેટલી મુશ્કેલીઓ આવી અને તેનો સામનો કરી કેવી રીતે બહાર આવી તે સ્વની વાત જાહેરમાં કહેવા લાગી જેથી અન્ય લોકોને તે પ્રેરણારૂપ બની શકે. તેઓએ પોતાની વાતને…

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : કુંપળમાંથી કે.લાલ – ભાગ (૧)

– રજનીકુમાર પંડ્યા (મૂળ બગસરાના પણ કોલકાતાનિવાસી કાપડના વેપારીના પુત્ર કાંતિલાલ ગિરધરલાલ વોરા મહાન જાદુકલાનિષ્ણાત ( ‘જાદુગર’ શબ્દ એમને માટે નાનો પડે) ‘કે. લાલ’ તરીકે જગવિખ્યાત થયા. 1924ની 14 મી જાન્યુઆરીએ જન્મેલા કે.લાલે શુદ્ધ, સાત્વિક, નિર્વ્યસની અને ચારિત્ર્યવાન એવું ૮૮…

નૂતન ભારત – ભેખધારી ડોક્ટર દંપતી

સંકલનકાર – : સુરેશ જાની સાત વરસની દક્ષાને ભમરડો ફેરવતાં અને કોક વાર ગિલ્લી દંડા રમતી જોઈ એનાં દાદીમા બોલી ઊઠ્યાં,” આ છોકરી વ્યતિપાતમાં જન્મી છે. એ મોટી થઈને અવનવા ખેલ કરશે.” અને એમ જ થયું. ૧૯૫૦માં મોહમયી નગરી મુંબાઈમાં…

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : ચાડિયાઓની એક આખી કોમ હતી એક જમાનામાં…

– રજનીકુમાર પંડ્યા ‘એમ કહેવાય છે કે અમદાવાદમાં સુબાના સમયમાં ચાડિયાનું ટોળું થયું હતું. એ ચાડિયા ગામના દરેકની દરેક જાતની ચાડી ખાતા. કોઈના ઘરની ગમે એવી વાત કરતા. કોઈની પુંજી કેટલી છે અને ફલાણો ફલાણોઢીંકણો ધનવાન છે એમ સુબાને કહેતા.…

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : ગંઠાયેલી ગ્રંથીઓ ક્ષણભરમાં ઓગળી શકે છે

– રજનીકુમાર પંડ્યા   (વિપુલ સાહિત્યના સર્જક અને તંતોતંત રીતે વાસ્તવજીવનલક્ષી એવા સુવિખ્યાત સાહિત્યકાર દિલીપ રાણપુરા(મૂળ નામ ધરમશી નાગજીભાઈ રાણપુરા)નો જન્મ 1931 ની 14 મી નવેમ્બરે અને અવસાન કેન્સરની બિમારીથી બોંતેર વર્ષની વયે 2003 ની 16 મી જુલાઇએ. વાર્તાકાર પત્ની…