Category: પરિચયો

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : છાપામાંથી મને લાગેલા એક ચેપની વાત… ( ભાગ ૧)

– રજનીકુમાર પંડ્યા આ કોરોનાના કહેરના કારણે છાપું નાખવા ઘેર નથી આવવાના એ જાણીને લાખો લોકો ખિન્ન થઇ ગયા. ટીવીમાંથી રાતદિવસ ધોધમાર ઝિંકાતા સમાચારો (જેને દરેકને બ્રેકિગ ન્યુસ તરીકે ઓળખાવવામાં આવે છે), રેડીયો, અને હવે તો નેટ પર વગર માગ્યે…

ગુજરે હૈ હમ કહાં કહાંસે : (૧૨) : સાલી મજા બહુ પડેલી !

જીવનના એ પડાવ ઉપર પહોંચ્યો છું જ્યાં ભૂતકાળમાં માણેલા વિવિધ પ્રકારના આનંદદાયી અનુભવો યાદ આવતા રહે છે. એ પૈકીના કેટલાક અહીં વહેંચવાનો અને એ સાથે જોડાયેલાં પાત્રોનું નિરૂપણ કરવાનો ઉપક્રમ છે. અમુક કિસ્સામાં પાત્રોનાં અને સ્થળનાં નામ ચોક્કસ કારણોસર બદલેલાં…

સંસ્કૃતિની શોધમાં : ૩૦ : ગોર હટ્ટીખત્રીના અવશેષો

પૂર્વી મોદી મલકાણ “ભારતના કુંભમેળાની જેમ પેશાવરમાં રહેલ આ ગોર ખત્રીના વિસ્તારને કેવળ હિન્દુઓનું જ નહીં બલ્કે પાકિસ્તાનના પણ પાક સ્થળ તરીકે મહત્ત્વ આપ્યું હોત તો આ વિરાસતનું મૂલ્ય કૈંક અલગ જ રહ્યું હોત.” – રીમા અબ્બાસી કિસ્સાહ ખ્વાની બઝારના…

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : આસમાનમાંથી ફેંકાયેલો એક સળગતો જવાબ શોધવાનો તરફડાટ

( ૧૯-૧૦-૧૯૮૮ ની અમદાવાદની એ વિમાની હોનારતની એક વાત) -રજનીકુમાર પંડ્યા મધ્યમ વયનું દંપતી. સાથે એક તરુણી પુત્રી હતી. એક મિત્રના મોકલ્યાં આવ્યાં હતાં. શબ્દોમાં ઠાલવી શકાય એટલી વિનંતી ઠાલવીને એમણે આખી વાત કરી. એમની વાતના શબ્દેશબ્દે મારું મન સ્પષ્ટ…

સંસ્કૃતિની શોધમાં : ૨૯ : ગોરખત્રી

પૂર્વી મોદી મલકાણ ઇતિહાસનાં મૂળ એટલા ઊંડા હોય છે કે જેને સરળતાથી તોડવા, નાશ કરવા કે ઉખેડવા સરળ નથી હોતા. ગોરખત્રી તે પેશાવરના સૌથી ઊંચા બિંદુઓ પૈકીનું એક છે. ૧૬૦x૧૬૦ના ચોરસ મીટરનું ક્ષેત્ર ધરાવતું આ સ્થળ એક પ્રકારે કિલ્લાનું સંયોજન…

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : ફારેગ

( હાસ્યકલાકાર શ્યામસુંદર પુરોહિતની કરુણ કથા) – રજનીકુમાર પંડ્યા લાકડાનો દાદરો ચરડ ચરડ ચૂં કરતો હતો એટલે દાદરા ઉપર ખીજ ચડતી. એક તરફી લમણું ફાટે. બપોરનો સમય જ એવો હોય છે સુસ્ત. બે ઘડી જંપી જવા આંખો ઝંખતી હોય છે.…

શબ્દસંગ : શિક્ષણ ચરિત્રકિર્તનનો અવસર

નિરુપમ છાયા શિક્ષણ સમાજનો આધારસ્તંભ છે. આ વાત સમજી, હૃદયથી સ્વીકારી, પૂરી નિષ્ઠા અને નિસ્બતપૂર્વક ઘણા વિરલાઓ આ આધારસ્તંભને કાટ ન લાગે એ માટે મથે છે અને સફળ પણ થાય છે. આવા વિરલાઓને શોધીને સમાજમાં એમનાં કાર્યને ચીંધનારા , પ્રતિષ્ઠિત…

સંસ્કૃતિની શોધમાં : ૨૮ : કનિષ્ક યુગનો વિહાર સ્તૂપ

પૂર્વી મોદી મલકાણ ગોર ખત્રીમાં આવેલ આ જગ્યાનો ભાગ આજે “જહાઁબાદ દરવાજા” તરીકે ઓળખાતા આ સ્થળને શાહજહાંની પુત્રી જહાંઆરા બેગમે બનાવેલ. જહાંઆરા બેગમે અહીં એક મસ્જિદ, એક સરાઈ (સરકારી બિલ્ડીંગ) અને બે કૂવા બનાવેલ. ૧૮૮૦માં શીખોએ આ જગ્યા પર કબ્જો…

ગુજરે હૈ હમ કહાં કહાંસે : (૧૧) ચલી ચલી રે પતંગ મેરી ચલી રે

જીવનના એ પડાવ ઉપર પહોંચ્યો છું જ્યાં ભૂતકાળમાં માણેલા વિવિધ પ્રકારના આનંદદાયી અનુભવો યાદ આવતા રહે છે. એ પૈકીના કેટલાક અહીં વહેંચવાનો અને એ સાથે જોડાયેલાં પાત્રોનું નિરૂપણ કરવાનો ઉપક્રમ છે. અમુક કિસ્સામાં પાત્રોનાં અને સ્થળનાં નામ ચોક્કસ કારણોસર બદલેલાં…

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી : જાગા શરાબખાને મેં

જાગા શરાબખાને મેં (સંગીતઉસ્તાદ દયાનંદ દેવગાંધર્વની એક ઝલક) રજનીકુમાર પંડ્યા વાળમાં કાંસકો ફેરવવા જાઓ તો કાંસકો બટકી જાય પણ વાળ સરખા ન થાય. માથામાં છેલ્લી વાર તેલ નાંખ્યાને પંદરેક વર્ષ થઈ ગયા હશે.ચહેરાને ઉપમા આપવી હોય તો સુકાઈ ગયેલી ખારેક…