Author: Web Gurjari

લ્યો, આ ચીંધી આંગળી – નિલકંઠનાં નવાં નયન (ભાગ ૨)

-રજનીકુમાર પંડ્યા (ગયા સપ્તાહથી ચાલુ) “ડૉક્ટર છત્રપતિ, અંધ થઇ જવાથી તમે ડૉક્ટર મટી નથી જતા,સમજ્યા ? ‘ડોક્ટર’એ તમારો હોદ્દો નહોતો” હરિલાલભાઈએ હસીને કહ્યું: “તમારી એકેડમિક લાયકાત હતી.એ તો જિંદગીભર રહે જ. ભલે નોકરિયાત નહીં હો, પણ ડૉક્ટર તો છો જ…

Science સમાચાર (૪૦)

દીપક ધોળકિયા (૧) ચેતના શરીરથી અલગ છે? સજીવ એટલે શું? ચેતના શરીરથી અલગ છે? અનુભવ શું છે? આપણા શરીરમાં કોણ અનુભવ કરે છે? આ પ્રશ્નો તત્ત્વચિંતકો અને વૈજ્ઞાનિકોને એકસરખી રીતે મુંઝવતા રહ્યા છે. તત્ત્વચિંતકો કહે છે કે અનુભવ કરનારો આત્મા…

બંસી કાહે કો બજાઈ – પ્રકરણ ૧

લેખિકા : નિર્મલા દેશપાંડે અનુવાદ કેપ્ટન નરેન્દ્ર ફણસે   ઘેરા નીલા આકાશમાં તારલા હજી ઝળહળતા હતા. હવામાં સુખદ ઠંડક ફેલાઈ હતી. ચંદ્રાવતીની રુમની બારી બહાર દેખાતી, સામેની જાંબુડીની ડાળીઓ અચાનક જાગી હોય તેમ સળવળવા લાગી. તેનાં પાંદડાઓમાં સંતાયેલી કોયલ એક…

બે પદ્યકૃતિઓ

– ડો. શ્યામલ મુન્શી         [૧] સૌની પાસે સૌની પ્યાલી કોઇ ભરેલી સાવ છલોછલ કોઇની પૂરી કોઇ છે ખાલી. કોણ આ કંઠે પ્યાસ જગાવે ધબકારાનાં ઘૂંટ ભરાવે કેટલી ભરી કોઇ ન જાણે તોય લીધી છે હાથમાં ઝાલી. ઘૂંટ ભરાતાં ખીલતી કાયા…

બંદિશ એક, રૂપ અનેક – ૪૪ – आपको भूल जाएँ हम इतने तो बेवफ़ा नहीं

– નીતિન વ્યાસ आपको भूल जाएँ हम इतने तो बेवफ़ा नहींआपसे क्या गिला करे आपसे कुछ गिला नही                                                     (गिला = शिकायत, उलाहना) शीशा-ए-दिल को तोड़ना उनका तो एक खेल हैहमसे ही भूल हो गयी उनकी कोई ख़ता नहीं काश…

તહેવારોને લગતાં ફિલ્મીગીતો (૩) : ઈદ

નિરંજન મહેતા હોળીના તહેવારને લગતા ગીતોની નોંધ ૩.૩.૨૦૧૮ના લેખમાં અપાઈ હતી. ત્યાર પછી આવે છે ઇદનો તહેવાર જે વર્ષમાં એકથી વધુ વખત આવે છે. તેને લગતા ગીતોનો સમાવેશ મુસ્લિમ સમાજને સ્પર્શતી કથાવાળી હિન્દી ફિલ્મોમાં થાય છે. તેમાંના થોડાકનો અહીં ઉલ્લેખ…

વિશ્વના રહસ્યો : ૭ : પ્રકાશથી પણ વધુ ઝડપે સફર થાય ખરી?

ડૉ. પંકજ જોશી     સાભાર સૌજન્ય: ડૉ. પંકજ જોશીની જન્મભૂમિ પ્રવાસીની ‘મધુવન’ પૂર્તિમાં શરૂ થયેલી શ્રેણી ‘વિશ્વનાં મહારહસ્યો’નો ૨૫-૨-૨૦૧૮ના રોજ પ્રકાશિત થયેલ  મણકો સંપાદકીય નોંધઃ ઉપરની ઈમેજ પર ક્લિક કરવાથી હજૂ મોટી સાઈઝમાં આ ઈમેજ વાંચી શકાશે

સાયન્સ ફેર : ટોર્નેડો પેદા થાય એ પહેલા જ એની માહિતી મળી શકે છે!

જ્વલંત નાયક ૧-૬-૨૦૧૮ના અંકમાં આપણે જોયું કે મનુષ્ય ૨૦ હર્ટઝથી માંડીને ૨૦,૦૦૦ હર્ટઝ સુધીનો ધ્વનિ સાંભળી શકે છે. પરંતુ કેટલાક સજીવો ૨૦ હર્ટઝ કરતાં ઓછી આવૃત્તિ વાળો ધ્વનિ પણ સાંભળી શકવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. આવા, અતિશય ઓછી આવૃત્તિ ધરાવનારા ધ્વનિને…

ફિર દેખો યારોં : કૂવો ખોદવા માટે આગ લાગે તેની રાહ જોવાની જરૂર ખરી?

-બીરેન કોઠારી વિજ્ઞાન કે ટેકનોલોજીના અવનવા આવિષ્કારો જીવનને સરળ બનાવે છે એમ મનાય છે. એ સાચું પણ છે, છતાં તેના અતિરેક અને ખાસ તો ઊપયોગકર્તાના અવિવેકને કારણે આ જ શોધોનાં એવાં માઠાં પરિણામ ભોગવવાનાં આવે છે, જેની કલ્પના પણ ન…

ભારતઃ ગુલામી – અને આઝાદી માટેનો સંઘર્ષ ભાગ ૧: ગુલામી પ્રકરણ ૧૬ : મરાઠા સત્તાના નૌકાદળનું પતન

દીપક ધોળકિયા છત્રપતિ શિવાજીએ નૌકાશક્તિનો વિકાસ કર્યો અને એમના મૃત્યુ પછી પણ મરાઠા સત્તામાં નૌકાદળનો બહુ મોટો ફાળો રહ્યો. આમાં કોલાબાના કોળીઓના મુખી કાન્હોજી આંગ્રે (જૂનું નામ અંગ્રિયા)નું નામ અચૂક લેવું પડે એમ છે. એ ઈસ્ટ ઇંડિયા કંપની માટે એટલી…