Author: Web Gurjari

સત્યજિત રાયની સૃષ્ટિ – ૧૪ – અશાનિ સંકેત

ભગવાન થાવરાણી સત્યજિત રાયની  ૧૯મી ફિલ્મ અશાનિ સંકેત (૧૯૭૩) નું અંગ્રેજી નામ છે DISTANT THUNDER પરંતુ એનું શબ્દશ: ભાષાંતર થાય તોફાનની એંધાણી. ફિલ્મના કથાવસ્તૂમાં જે દુષ્કાળનો કેવળ આડકતરો – સાંકેતિક ઉલ્લેખ છે એ ૧૯૪૩ના બંગાળના મહાદુષ્કાળની વાત પહેલાં કરીને આખી…

પુસ્તક પરિચય : સદાકાળ શિક્ષક દંપતિની શિક્ષણક્ષેત્રે બહુમૂલ્ય સેવાપ્રવૃત્તિઓ

પરેશ પ્રજાપતિ માંગુ પુનર્જન્‍મ શિક્ષકનો પોતાના વ્હાલા સંતાનના શાળાકીય શિક્ષણના આરંભથી જ તેને કયા માધ્યમમાં શિક્ષણ આપવું તે અંગે વાલીઓ દ્વિધા અનુભવતા હોય છે. આજે ચોતરફ અંગ્રેજી શિક્ષણની બોલબાલા જોતાં ઘણી વાર ઘરના માહોલને તથા માતૃભાષાને અવગણીને સંતાનને અંગ્રેજી માધ્યમમાં…

નિસબત : શું આપણે ભ્રષ્ટ પ્રજા છીએ ?

ચંદુ મહેરિયા અમદાવાદના રેલવે સ્ટેશન પર આરસની તકતીમાં કોતરીને, ગાંધીજીની ૨૮મી ઓકટોબર, ૧૯૪૭ની, “બિના ટિકિટ કી મુસાફરી”ની શીખ મુકવામાં આવી છે. તેમાં લખ્યું છે, “ લોગ અગર યહ સોચ લે કે ચલો રેલોં મેં મુફ્ત સૈર કરે યા કહીં કામ…

સૂરદાસનાં વ્રજ ભાષાનાં પદોનો આસ્વાદ : સૂરદાસજીનાં જીવનમાં બનેલો પ્રસંગ

પૂર્વી મોદી મલકાણ જે સૂરદાસજીની અગાઉ આપણે વાત કરી તેમના જીવનના ઘણા પ્રસંગો લોકજીવનમાં સતત પ્રગટ થયેલા છે અહીં આપણે એક એવો પ્રસંગ જોઈએ જેમને માટે ગિરિરાજ પર્વત પરથી સાત વર્ષનાં બાળક અને  જેમણે દેવોનાં માનનું દમન કર્યું છે તે…

શ્વાસમાં વાગે શંખ : પ્રમાદની વેદના ને અપ્રમાદની અભીપ્સા

દર્શના ધોળકિયા મારાં નયણાંની આળસ રે, ન નીરખ્યા હરિને જરી;એક મટકું ન માંડ્યું રે, ન ઠરિયાં ઝાંખી કરી… ૧ શોક મોહના અગ્નિ રે, તમે તેમાં તપ્ત થયા,નથી દેવન દર્શન કીધાં, તેમાં રમી રહ્યાં…૨ પ્રભુ સઘળે બિરાજે રે, સૃજનમાં સભર ભર્યાં,નથી…

પણ મારે તો વચન દીધાં તે નિભાવવાના
અને ગાઉના ગાઉ જવાનું સૂતા પહેલાં

‘વેબગુર્જરી’ના રવિવારી પદ્ય વિભાગમાં કવિતાની સાથે સાથે અન્ય ભાષાઓની કવિતાના ગુજરાતી અનુવાદ રજૂ કરવાનો એક ઉપક્રમ શરૂ કર્યો છે એ મુજબ અમેરિકાના સાન ફ્રાન્સિસ્કોમાં જન્મેલા ૧૯મી સદીના શ્રેષ્ઠ કવિ શ્રી રોબર્ટ ફ્રોસ્ટની એક કવિતા પ્રસ્તૂત છે. રોબર્ટ ફ્રોસ્ટ પ્રકૃતિ પ્રેમી…

નલિન શાહની નવલકથા : પ્રથમ પગલું – પ્રકરણ – ૪

હવે એ આઝાદ હતી અને અઢળક સંપત્તિની માલિક પણ…. નલિન શાહ દીકરો અવતર્યાના સમાચારે ભંવરલાલને ગાંડા જેવા કરી દીધા. રેવતીએ ગોળધાણા વહેંચ્યા અને ભગવાનની સામે મોંઘીદાટ મીઠાઈનો થાળ ધર્યો. જ્યારે પડોશના લોકોએ કહ્યું કે, ‘ત્રીજી વહુએ કુળદીપક આપી કુંટુંબને ઉગાર્યું’…

શામ/સાંજને લગતા ફિલ્મીગીતો (૨)

નિરંજન મહેતા આ વિષય પરનો પહેલો લેખ ૧૩.૦૨.૨૦૨૧ના મુકાયો હતો જેમાં ૧૯૬૯ સુધીના ગીતોને આવરી લેવાયા હતા આજના લેખમાં ત્યાર પછીના આ વિષયના વધુ ગીતો વિષે જણાવાયું છે.૧૯૭૦ની ફિલ્મ ‘પુષ્પાંજલિ’મા ગીત છે शाम ढले जमुना किनारे किनारेआजा राधे तोहे शाम…

ફિલ્મસંગીતના નકશીકારો :(૧૨) સેબેસ્ટીયન ડી’સોઝા

પીયૂષ મ. પંડ્યા આ લેખમાળામાં આપણે ફિલ્મી ગીતો સાથે સંકળાયેલા કેટલાક વિશિષ્ટ શબ્દપ્રયોગોનો ઉલ્લેખ વારંવાર કરતા આવ્યા છીએ. જેમ કે પ્રિલ્યુડ, ઈન્ટરલ્યુડ, ફેડ આઉટ, ઓબ્લીગેટોઝ/ કાઉન્ટર મેલોડી, કૉરસ, કોયર, હાર્મની, વગેરે. આ બધા જ શબ્દોને સુપેરે સમજી શકાય એવુ એક…

લુત્ફ-એ-શેર : મણકો # ૩૯

ભગવાન થાવરાણી એક મુસ્તફા ઝૈદી પણ હતા, ભલે નામ અજાણ્યું લાગે. બહુ જ નાની ઉંમરમાં જન્નતનશીન થયા. જન્મ અને મૃત્યુનો એ જ પુરાણો કિસ્સો એટલે કે જન્મ પ્રયાગમાં અને મૃત્યુ કરાચીમાં!  એમની એક ગઝલ અમાનત અલી ખાંએ સરસ ગાઈ છે.…