ગ઼ાલિબકા અંદાજ઼-એ-બયાં : ૪૫ : એક એક ક઼તરે કા મુઝે દેના પડ઼ા હિસાબ …

મિર્ઝા ગ઼ાલિબ
વલીભાઈ મુસા (સંકલનકાર)

એક એક ક઼તરે કા મુઝે દેના પડ઼ા હિસાબ
ખ઼ૂન-એ-જિગર વદીઅત-એ-મિજ઼્ગાન-એ-યાર થા

અબ મૈં હૂઁ ઔર માતમ-એ-યક-શહર-આરજ઼ૂ
તોડ઼ા જો તૂ ને આઇના તિમસાલ-દાર થા

ગલિયોં મેં મેરી નાશ કો ખીંચે ફિરો કિ મૈં
જાઁ-દાદા-એ-હવા-એ-સર-એ-રહગુજ઼ાર થા

મૌજ-એ-સરાબ-એ-દશ્ત-એ-વફ઼ા કા ન પૂછ હાલ
હર જ઼ર્રા મિસ્લ-એ-જૌહર-એ-તેગ઼ આબ-દાર થા

કમ જાનતે થે હમ ભી ગ઼મ-એ-ઇશ્ક઼ કો પર અબ
દેખા તો કમ હુએ પ ગ઼મ-એ-રોજ઼ગાર થા

                                  * * *

કિસ કા જુનૂન-એ-દીદ તમન્ના-શિકાર થા
આઈના-ખ઼ાના વાદી-એ-જૌહર-ગ઼ુબાર થા

કિસ કા ખ઼યાલ આઇના-એ-ઇન્તિજ઼ાર થા
હર બર્ગ-એ-ગુલ કે પર્દે મેં દિલ બે-ક઼રાર થા

જૂઁ ગ઼ુંચા-ઓ-ગુલ આફ઼ત-એ-ફ઼ાલ-એ-નજ઼ર ન પૂછ
પૈકાઁ સે તેરે જલ્વા-એ-જ઼ખ઼્મ આશ્કાર થા

દેખી વફ઼ા-એ-ફ઼ુર્સત-એ-રંજ-ઓ-નશાત-એ-દહર
ખ઼મ્યાજ઼ા યક-દરાજ઼ી-એ-ઉમ્ર-એ-ખ઼ુમાર થા

સુબ્હ-એ-ક઼યામત એક દુમ-એ-ગુર્ગ થી ‘અસદ’
જિસ દશ્ત મેં વો શોખ઼-એ-દો-આલમ શિકાર થા

 

* * *

શબ્દાર્થ :

(પ્રારંભના પાંચ શેરના શબ્દાર્થ આપી શકાશે, પછીના પાંચ શેર મારા સ્રોતના સંકલનમાં મૂળમાં છે જ નહિ; પરંતુ મેં તેમને અન્ય સ્રોતેથી મેળવ્યા છે. ગ઼ાલિબની ગ઼ઝલોના સંપાદનમાં ઘણી જગ્યાએ આમ જોવા મળતું હોય છે. લાંબી ગ઼ઝલને ટૂંકી કરવા ઘણા ગાયકો પણ કેટલાક શેર જતા કરતા હોય છે. અહીં છેલ્લા પાંચ શેરના શબ્દાર્થ ન આપી શકવ બદલ ક્ષમાયાચના.)

વદીઅત-એ-મિજ઼્ગાન-એ-યાર= પ્રિયાની પલક (આંખનો પલકારો) દ્વારા અપાયેલી અમાનત (થાપણ); માતમ-એ-યક-શહર-આરજ઼ૂ= કામનાની નગરી ઊજડી ગયાનો માતમ (ગમ); તિમસાલ-દાર= ચિત્રમય; નાશ= લાશ; જાઁ-દાદા-એ-હવા-એ-સર-એ-રહગુજ઼ાર= ગલી ગલી ડગર ડગર (ચીલો, રસ્તો) રખડવાની કામનાથી દુ:ખી દુ:ખી; મૌજ-એ-સરાબ-એ-દશ્ત-એ-વફ઼ા= પ્રેમના રણના મૃગજળની લહેર; મિસ્લ-એ-જૌહર-એ-તેગ઼= તલવારના યુદ્ધની જેમ; આબ-દાર= ચમકતું, તેજ ધારવાળું; ગ઼મ-એ-ઇશ્ક઼= પ્રેમનું દુ:ખ; ગ઼મ-એ-રોજ઼ગાર= દુનિયાના કારોબારનું દુ:ખ (દુનિયાદારીનું દુ:ખ).

* * *

ઋણસ્વીકાર :

(૧) મૂળ ગ઼ઝલ (હિંદી લિપિ) અને શબ્દાર્થ માટે શ્રી અલી સરદાર જાફરી (દીવાન-એ-ગ઼ાલિબ)નો…
(૨) http://www.youtube.com વેબસાઇટનો…
(૩) http://techwelkin.com/tools/transliteration/ (દેવનગરી-ગુજરાતી સ્ક્રીપ્ટ કનવર્ટર)

* * * * *

શ્રી વલીભાઈ મુસાનાં સંપર્કસૂત્ર:

ઈ મેઈલ – musawilliam@gmail.com ||મોબાઈલ : + 91-93279 55577

નેટજગતનું સરનામુઃ

William’s Tales (દ્વિભાષી-ગુજરાતી/અંગ્રેજી) ||  વલદાનો વાર્તાવૈભવ | | માનવધર્મ – જીવો અને જીવવા દો


શ્રી નોમાન શક઼ વડે કરાયેલું ગ઼ઝલપઠન અહીં ક્લિક કરીને તેમાં બતાવેલ ઑડીયો લિંક પર ક્લિ ક કરવાથી સાંભળી શકાય છે.

Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinmail

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *